Darwin, Kendi Döneminde Eksik Olan Ara Formların (Geçiş Türlerinin) Bir Gün Bulunacağını Düşünüyordu... Ve Tamamen Haklı Çıktı!

Sözün Gerçeği Nasıl?

Ama, bu teoriye göre sayısız geçişsel biçimler olmak gerektiğine göre, onlara yer kabuğuna gömülmüş olarak neden çok sayıda rastlamıyoruz? Bu soruyu, Yerbilimsel Belgelerin Eksikliği bölümünde tartışmak daha uygun olacaktır; burada yalnızca şunları söylemek isterim: Gerçekte bu sorunun yanıtı belgelerin genellikle sanıldığından çok daha eksik olmasında gizlidir. Yer kabuğu pek büyük bir müzedir; ama doğal koleksiyonlar eksiktir ve ancak uzun zaman aralıklarıyla yapılmıştır. (...)

Peki ama bu geçit bölgelerde, yaşam koşullarının geçiştiği yerlerde, neden birbirine yakın geçişsel çeşitlere rastlamıyoruz? Bu güçlük, uzun bir süre kafamı karmakarışık etti. Ama bunun büyük ölçüde açıklanabileceğine inanıyorum. (Türlerin Kökeni, 6. Bölüm, sf. 190-191, Darwin bu cümleden sonra sayfalar uzunluğunda bu güçlüğü açıklamakta ve teorisi için sorun teşkil etmediğini göstermektedir)

Sözün Kökeni

Evrimle ilgili en büyük problemlerden birisi, o zamana kadar henüz türler arası geçişi ispatlayan olmadığı için, iki tür arasında geçiş olabileceği düşünülen herhangi bir fosil bulgusu da bulunmuyordu. Ancak Darwin, kendi gözlemlerinden yola çıkarak, bunun mümkün olduğunu ve ispatlarının da bulunacağını ileri sürdü. Gerçekten de, Darwin sayesinde doğru yere, doğru bilgilerle bakmayı başaran bilim insanları kısa bir süre sonra Archaeopteryx isimli dinozor-kuş geçişinde bir tür keşfettiler. Bu, türler arası geçişin gözleneceği yüz binlerce türden ve fosilden sadece biriydi ve Darwin'in öngörülerini doğrulamıştı. Evrime karşı olanların tüm itirazlarına rağmen...

O günden sonra, artık türlerin gerçekten de evrimleştiğinin gösterilmesi ve bunun mekanizmasının da açıklanabilmiş olmasından güç alan bilim insanları, doğru yerlere bakmayı başardılar ve geçiş türlerine ait fosiller sırayla Dünya'nın dört bir yanından çıkarılmaya başlandı. Bu, adeta teleskobun icadı sayesinde gökteki tuhaf noktalara çok daha isabetli bir şekilde bakış atmayı başaran, yıldızlarla gezegenleri birbirinden doğru bir şekilde ayırt edebilmeyi başaran astronomların "zincirlerini kırması" gibiydi. Türlerin değiştiği gerçeği, nasıl değiştiklerinin de anlaşılmasıyla birlikte, atasal formların nerelerde, nasıl bulunabileceğinin önündeki zincirleri kırmıştı.

Bugüne kadar keşfedilen sayısız ara formun fazlasıyla kısaltılmış bir listesini, Evrim Tarihi ve Evrimsel Süreç yazı dizimizin altında, 3 yazılık bir seri ile ("Büyük Ara Türler Atlası" adıyla) sunmuştuk. Buna ek olarak, ara geçiş türleriyle ilgili bugüne kadar söylenmiş çok sayıda yalanı ve yayılmış yanlış bilgiyi buradaki yazımızda çürütmüş, konuyla ilgili gerçekleri izah etmiştik. Yine o yazımızda da, tam da Darwin'in öngörüsüyle uyumlu olarak, bugüne kadar keşfedilmiş onlarca farklı ara türü gösteren bir videoyu izleyebilirsiniz. Ayrıca o yazımızda da öğreneceğiniz gibi, "ara form" ya da "ara tür" denen kavram kendi başına anlamlı bir kavram değildir; çünkü her tür zaten bir "ara tür" olmak zorundadır: En nihayetinde atasal bir türden evrimleşmiştir ve yeterince zaman tanınırsa, bir noktada yeni bir türe evrimleşecektir (veya geçmişte yaşamış ve soy hattı devam eden bir türden söz ediyorsak, zaten çoktan yeni bir türe evrimleşmiştir). Dolayısıyla ara tür bulmak sanıldığı kadar zor veya özel bir durum değildir; sadece Tiktaalik gibi bazı "ara formlar", öylesine büyük geçişler arasında öylesine kilit bir rol oynamaktadır ki, evrimin isabetliliği konusunda bizleri şaşırtmakta ve teorinin gücünün etkileyiciliğini arttırmaktadır. Halka konuyu anlatmayı kolaylaştırdığı ve bilim insanları arasındaki iletişimi hızlandırdığı için bu terim kullanılmaya devam edilmektedir; ancak teknik olarak özel bir anlamı bulunmamaktadır.

Bilgiler

Evrime karşı olan kitlelerin genel uygulamalarına uygun olarak, bağlam ve detay bilgisi vermeksizin yapılan bir cımbızlama safsatası (İng: Cherry-picking) örneği görmekteyiz. Sözün tamamı ve hatta Darwin'in, alınan cümlelerinden sonraki sayfalar boyunca anlattıkları okunacak olursa, evrim karşıtlarının vermeye çalıştığı izlenimden çok daha farklı bir şekilde yaklaştığı ve ortada hiç de bir "itiraf" olmadığı anlaşılmaktadır.