Beslenme Biçiminiz (Diyetiniz), Bilişsel Fonksiyonlarınızı Korumaya Yardımcı Olabilir!

İki önemli göz hastalıkları araştırmasından elde edilen yeni bilgilere göre, Akdeniz diyetine bağlı yani sebze, tam tahıllar, balık ve zeytinyağı ağırlıklı beslenme ile bilişsel işlev arasında bir ilişki var. Diyete ait faktörler ayrıca bilişsel işlevin azalmasını yavaşlatmada rol oynuyor.

Ulusal Sağlık Enstitüsü'nün bir parçası olan Ulusal Göz Enstitüsü'ndeki araştırmacılar, Yaşa Bağlı Göz Hastalığı Çalışması (İng. kısaltma: "AREDS") ve AREDS2'den gelen verilerin incelenmesine öncülük ettiler. Çalışmalarının sonuçlarını Alzheimer and Dementia dergisinde yayınladılar. Ulusal Göz Enstitüsü Epidemiyoloji ve Klinik Uygulamalar Bölümü müdürü ve çalışmaların başyazarı Emily Chew şöyle diyor:

Beslenme düzenimize her zaman dikkat etmiyoruz. Beslenmenin beyni ve gözü nasıl etkilediğini keşfetmemiz gerek.

Araştırmacılar, Akdeniz diyetinin dokuz bileşeninin biliş üzerindeki etkilerini incelediler. Diyet; tüm meyveler, sebzeler, tam tahıllar, bakliyat, balık ve zeytinyağı tüketiminin yanı sıra daha az kırmızı et ve alkol tüketiminin üzerinde duruyor.

Pexels

Yaşa Bağlı Göz Hastalığı Çalışmaları (AREDS ve AREDS2) vitaminlerin yaşa bağlı sarı nokta hastalığı üzerindeki etkilerini yıllar boyunca değerlendirdi. Sarı nokta hastalığında ışığa duyarlı retina zarar görür. AREDS çalışması, sarı nokta hastalığı olan ve olmayan 4000 katılımcıyı içeriyor, AREDS2 ise sarı nokta hastalığı olan 4000 katılımcıyı içeriyor.

Araştırmacılar, çalışmanın başlangıcında katılımcıların beslenme düzenlerini değerlendirdiler. AREDS2 çalışması katılımcıların bilişsel işlevlerini başlangıçta ve iki, dört ve on yıl sonra tekrar ölçerken; AREDS çalışması beş yıl sonra ölçtü. Araştırmacılar bilişsel işlevi ve diğer testleri değerlendirmek için Modifiye-Mini Zihinsel Durum İncelemesine dayalı standart testler kullandılar. Katılımcıların beslenme şekillerini, bir önceki yılda Akdeniz diyetinin her bir bileşenini ne kadar tükettiklerini soran bir anketle değerlendirdiler.

Akdeniz diyetine en çok uyum gösteren katılımcılar bilişsel zayıflama riski en az olanlardı. Çok balık ve sebze tüketiminin bilişsel zayıflamaya karşı çok büyük koruyucu etkisi olduğu ortaya çıktı. On yıl içine, yüksek balık tüketimine sahip AREDS2 katılımcıları, en düşük bilişsel zayıflama oranına sahipti.

Akdeniz diyetine bağlı yaşamda, diyete en çok ve en az uyanlar arasında pek bir fark bulunmadı. Bu demek oluyor ki bireyler, büyük ihtimalle günlük hayat işlevlerinde dikkate değer bir fark görmüyorlar. Ancak popülasyon düzeyinde baktığımızda, etkiler açıkça biliş ve sinir sağlığının diyete bağlı olduğunu gösteriyor.

Araştırmacılar, ayrıca Alzheimer hastalığı riskini taşıyan ApoE genine sahip katılımcıların bu geni taşımayanlara göre daha düşük bilişsel işleve ve bilişsel işlevde daha büyük düşüşe sahip olduklarını buldu. Akdeniz diyetine bağlı yaşamanın faydaları ApoE geni olan ve olmayan insanlar için benzerdi. Yani beslenmenin biliş üzerindeki etkileri, Alzheimer hastalığı için genetik riskten bağımsızdır.