Araptavşanı (Allactaga williamsi)

Emrah Çoraman

Gözlem Bilgileri

Kayseri'nin Yahyalı ilçesinde karşılaştığımız bir araptavşanı türü.

Tanım ve Genel Bilgiler

İngilizce jerboa olarak bilinen araptavşanları, xerocole denilen çöl ortamında hayatta kalmaya adapte olmuş hayvanlardır. Sıcaklık kaybı için kocaman kulakları ve uzun kuyrukları vardır. Karakteristik özellikleri, durdukları zaman kuyruklarından destek almalarıdır. Ayrıca uzun arka ayakları vardır. Bu cinsin erkek bireylerinde baculum yani penis kemiği bulunmaz. Penis kemiği ile ilgili yazımıza buradan ulaşabilirsiniz. Fotoğraftaki Pikachu kadar ilgi görememekten yakındı. Haklı değil mi?

Evrimsel Tarih ve Taksonomi

Taksonomide, kemirgenler olarak bilinen Rodentia takımında Allactaga cinsi olarak sınıflandırılırlar. Türkiye'de üç farklı türü vardır.

Ekolojik Dağılım ve Habitat

Afganistan, Ermenistan, Azerbaycan, İran ve Türkiye'de endemik bir türdür. Mısır ve Libya'da endemik olan Allactaga tetradactyla (Alt cins: Scarturus) isimli türü hariç hepsinin 5 ayak parmağı vardır.

Davranış ve Etoloji

Geceleri çıkıyorlar ve zıplayarak inanılmaz hızlı hareket ediyorlar. Geceleri avlanırlar (noktürnal) ve gündüzleri kumun altında saklanarak veya yer altında tüneller kazarak sıcaktan korunurlar. Bu sayede su ihtiyaçları da minimal düzeye indirilmiş olur.

Diyet ve Metabolizma

Çok uzun zaman su içmeden hayatta kalabilirler. Çünkü su ihtiyaçlarını böceklerden ve meyvelerden karşılarlar. Türkiye'de, kulaklı baykuşun (Asio otus) en sevdiği yemekler arasındadır.