Yıldız İsimleri ve Arapça

Bu yazının içerik özgünlüğü henüz kategorize edilmemiştir. Eğer merak ediyorsanız ve/veya belirtilmesini istiyorsanız, gözden geçirmemiz ve içerik özgünlüğünü belirlememiz için [email protected] üzerinden bize ulaşabilirsiniz.

Çıplak gözle görülebilen parlak yıldızlara verilen isimlerinin birçoğu köken olarak Arapça’dan gelmektedir. Sanılanın ve öyle gösterilmeye çalışılanın aksine, bir zamanlar Anadolu ve Orta Doğu coğrafyası da bilime hak ettiği değeri veriyordu ve bilim tarihine etki edecek, çok kıymetli çalışmalar yaptılar (bilime olan bu ilgileri sadece birkaç yüzyıl sürmüş ve sonradan sönmüş olsa da). Özellikle astronomi ve fiziğe odaklanan İslam alimleri ve araştırmacıları birçok saygın eser yazdılar, araştırma yaptılar, gözlemlerini o dönemin henüz yeşermekte olan bilim camiasına aktardılar. Ne yazık ki sonradan bilimsel gerçeklerden uzaklaşan (ve uzaklaştırılan) Doğu, bilimi ikinci sınıf uğraş olarak gördükçe karanlığa gömülmeye başladı ve bir daha asla çıkamadı (en azından günümüzde halen bu süreç içerisinde). Buna mukabil her geçen gün bilime ve aydınlanmaya daha merkezi bir yer ayıran Batı dünyası hızla gelişmeye başladı. Elbette bu gelişimi siyasi güç takip etti ve sadece birkaç yüzyılda tüm Dünya'nın hakimi haline geldiler. Bu yükselişlerinde bilime ve gerçeklerin keşfine verilen önemin birçok diğer faktörle birlikte tartışmasız önemi vardır.

Ancak birikerek ilerleyen, kendisini geliştiren, hatalarını düzelten, alabildiğine nesnel olan (ve olmaya çalışan), şahsi istek, inanç ve düşüncelerden arınmış tek bilgi türü olarak bilim, tarihine iz bırakmış isimleri ve çalışmalarını asla unutmadı. Onların ortaya koyduğu bulgular üzerinde yükseldi, dallanıp budaklandı ve güçlendi. Özellikle 9-12. yüzyıl arasında bilimsel anlamda adeta "altın çağını" yaşayan İslam dünyası, bilimsel açıdan hızla gerileme ve çöküş dönemine girmeden önce bilim tarihine önemli keşifler, isimler, tespitler, icatlar bırakmayı başardı. Avrupalı Orta Çağ astronomları, Arap öncüllerinin çalışmalarından bolca faydalanmış ve yıldız isimlerini aynen alıp kullanmıştır. 

Burada, özellikle astronomi dalında yapılan öncül keşifler sayesinde isim verme hakkının Doğu medeniyetleri tarafından kullanıldığı birkaç yıldız örneğini göreceğiz. Aşağıda yıldızların öncelikle İngilizcesi (veya yaygın olarak bilinen adı), sonrasında Arapçası, en sonda ise Türkçe anlamı verilmektedir:

Aldebaran - Ad-Dabaran (الدبران) - Takipçi

Algol - Ra's Al-Ghul (رأس الغول) - Canavar Kafası (Şeytan Yıldızı)

Alnilam - An-Nizam (النظام) - İnci Şeridi

Altair - An-nasr At-tair (النسر الطائر) - Uçan Kartal

Betelgeuse - Yad el-Cauza (يد الجوزاء) - Cauza'nın Eli

Deneb - Dhanab ad-Dajaja (ذنب الدجاجة) - Tavuk Kuyruğu

Formalhaut - Fam al-Hut (فُمْ اَلْحَوْتْ) - Güneyli Balığın Ağzı

Menkar - Al-Minkhar (منخر) - Burun Deliği

Mizar - Mizar (مئزر) - Kemer (Kuşak)

Rigel - Riğl el-Gabbar (رجل الجبار) - Devin Ayağı

Vega - Vakî - Düşen

 

Kaynak: Kozmik Anafor

Geliştiren: ÇMB 

Eski Dünya Maymunları ve TEX28 Geni

İnsanlar Neden Müzikaldir?

Yazar

Çağrı Mert Bakırcı

Çağrı Mert Bakırcı

Yazar

Evrim Ağacı'nın kurucusu ve idari sorumlusudur. Popüler bilim yazarı ve anlatıcısıdır. Doktorasını Texas Tech Üniversitesi'nden almıştır. Araştırma konuları evrimsel robotik, yapay zeka ve teorik/matematiksel evrimdir.

Konuyla Alakalı İçerikler

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim