Volkanik Küllerdeki Kristaller Dinozorların Kökeni ile İlgili Yeni Detaylar Ortaya Çıkardı
Volkanik Küllerdeki Kristaller Dinozorların Kökeni ile İlgili Yeni Detaylar Ortaya Çıkardı

Bu yazının içerik özgünlüğü henüz kategorize edilmemiştir. Eğer merak ediyorsanız ve/veya belirtilmesini istiyorsanız, gözden geçirmemiz ve içerik özgünlüğünü belirlememiz için [email protected] üzerinden bize ulaşabilirsiniz.

Dinozorlar yaklaşık 200 milyon yıl boyunca ekosistemlerde önemli bir aktör olmuştur,ama biz hala onların erken tarihlerini tam olarak bilmiyoruz. Volkanik küldeki kristallerin içindeki radyoaktif izotopları analiz eden araştırmacılara göre, dinozorlar onların evrimsel ataları "dinozoromorflardan" hemen sonra dünyaya gelmişlerdir.

Dinozorların kökenini kavrayışımız ve onların ön plana çıkması fosil kayıtlarındaki dönem kısıtlamalarıyla sınırlandırılmıştır. Karşı varsayımlar dinozoromorfların bilinen ilk dinozorların ortaya çıktığı yaklaşık 252 milyon yıl ile 231 milyon yıl öncesine kadar geç-Permiyen Dönemi kitlesel yok oluştan hemen sonra herhangi bir yerde ortaya çıktığını ileri sürüyor.

Utah Üniversitesi’nden Randall Irmıs ve meslektaşları katman dizilişleri ile dinozoromorf ve dinozorlar arasındaki sınırı bağlayan zirkon taşının yaşını saptadılar. Takım, volkanik küldeki zirkon kristallerinin içindeki radyoaktif izotopları ölçerek, kuzeybatı Arjantin’de dinozor fosillerini barındıran önemli bir yer olan Chañares Oluşumu’ndaki fosil gruplarının kesin yaşını saptayabildiler. Bu kalıntılar Triyasik devrine ait Ischigualasto-Villa Unión Havzası’nın parçalarıdır ve bir önceki çalışma 231.4 milyon yıl öncesine dayanan Ischigualasto Oluşumu’nun üzerini kaplayan daha genç bir taşta açık bir şekilde dinozor fosillerini ortaya çıkarmıştır.

Dinozorların en yakın akrabalarının 236 ile 234 milyon yıl önce, Lewisuchus gibi ilkel dinozor ataları tarafından temsil edilen geç Triyasik Dönemi’nin başlangıcı ile çeşitlendiğini keşfettiler. Irmıs, bilimsel haberlerin yayınlandığı bir internet sitesi olan IFLScience’a verdiği röportajda şöyle diyor:

"Büyük bir süpriz oldu, çünkü önceden bu ilkel dinozoromorfların yaklaşık 245 milyon yıl önce fosil kayıtlarında ortaya çıktığını düşünüyorduk. Ama bu yeni tarihleme bundan tamamen kuşkulanmamızı sağladı."

Takım ,Chañares Oluşumu’nun yüksek hassasiyetli radyoizotopik dönem kısıtlayıcı fosiller ile aynı havzadaki taşların yaş verilerini birleştirerek dinozorların dinozoromorflardan sadece 5 milyon yıl sonra ortaya çıktığının ilk kesin kanıtını meydana çıkardı. Bu, sadece dinozorların atalarını ve ilk dinozorları içeren topluluklar arasındaki zaman aralığı düşünülenden 5 milyon ile 10 milyon yıl daha kısadır anlamına gelir, ki bu da dinozorların kökeninin oldukça hızlı bir evrimsel olay olduğunu gösteriyor.

Bu hızlı geçişe ve ani oluşumlarına rağmen dinozorlar oldukça düzgün ve kademeli bir biçimde öne çıkmışlardır. Sadece dinozorların atalarını ve ilk dinozorları içeren topluluklar arasında küçük bir yapısal fark vardı. Irmıs IFLScience’a şöyle açıkladı:

"Bu muhtemelen ,ekolojik olarak konuşursak, ilk dinozorların yakın akrabaları dinozoromorflardan çok da farklı olmadığından kaynaklanıyor." 

Yani dinozorlar ekosistemin dengesinde temel bir değişikliğe sebep olmadılar.


Yazan: Janet Fang

Görsel: Victor Leshyk

Kaynaklar ve İleri Okuma:

  1. Bu yazı IFLS sitesinden çevrilmiştir.
  2. PNAS

Miyopluk Hızla Artıyor!

Bilim Terminolojisi

Yazar

Katkı Sağlayanlar

Çağrı Mert Bakırcı

Çağrı Mert Bakırcı

Editör

Evrim Ağacı'nın kurucusu ve idari sorumlusudur. Popüler bilim yazarı ve anlatıcısıdır. Doktorasını Texas Tech Üniversitesi'nden almıştır. Araştırma konuları evrimsel robotik, yapay zeka ve teorik/matematiksel evrimdir.

Konuyla Alakalı İçerikler
  • Anasayfa
  • Gece Modu

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim