Europa'nın Buzul Levha Hareketleri Yaşamı Destekleyebilir

Bu yazının içerik özgünlüğü henüz kategorize edilmemiştir. Eğer merak ediyorsanız ve/veya belirtilmesini istiyorsanız, gözden geçirmemiz ve içerik özgünlüğünü belirlememiz için [email protected] üzerinden bize ulaşabilirsiniz.

Jüpiter’in uydularından biri olan Europa’daki levha hareketleri, Dünya’da okyanus ve kıtaların oluşumuna sebep olan tektonik hareketlerle benzerlik gösteriyor. Bu bulgu Europa’da yaşam olabileceğine dair olasılığı daha da güçlendiriyor.

Europa uzun zamandır Güneş Sistemi’nde dünya dışı yaşamın bulunabileceği en olası yerlerden biri olarak değerlendiriliyor. Bu değerlendirmedeki en büyük etkenlerden biri kuşkusuz Europa’da Dünya’dakinden daha fazla su olması. Jüpiter’in uydusunun devasa okyanusu, 20 ila 30 km kalınlığında buz katmanı halinde bulunuyor. Bu devasa katmandaki şaşırtıcı pas rengi çizgiler yeni buz formlarının bulunduğu yerler olarak düşünülüyor. Fakat ortaya çıkan çizgiler yeni soruları da beraberinde getiriyor. Güney California Üniversitesi’nden Francis Nimmo: 

Hiç kimse Europa’da bu kadar ilerleme kaydedileceğini düşünmüyor.” 

Öyleyse bütün bu buz tabakası ne anlama geliyor? Galileo uzay gemisinden gelen görüntülerin analizi sonucunda, uzmanlar bu büyük buz kütlelerinin derinlerde okyanusa dönüşebileceğini varsayıyorlar. Eğer bu gerçekleşiyorsa başka bir gezegende bilinen ilk tektonik hareketler de gözlemlenmiş olacak.

Idaho Üniversitesi’nden Simon Kattenhorn ve meslektaşları, Galileo uzay gemisinden gelen görüntüleri “içinden çıkılmaz” olarak yorumluyorlar. Dünya’nın kıtalarının şekilleri ve yapısal özellikleri üzerinden eski megakıtaları yeniden şekillendirmeye çalışan jeologlar gibi, Kattenhorn ve meslektaşları da aynı yolu kullanarak, bükülmüş ve yeri değişmiş buz kütlelerini Europa’nın yeryüzüyle karşılaştırıyorlar. Böylece uydunun tektonik hareketleri üzerine daha fazla ve kesin bilgiler bulabilmeyi umuyorlar.

 

Kayıp Parça

Yapılan araştırmalar sonucunda, Kattenhorn ve ekibi Massachusetts büyüklüğünde bir yer kabuğu parçasının kayıp olduğunu buldular. Bu durum için en iyi açıklama, kayıp yer kabuğu parçası üzerindeki buz tabakası tarafından yapılan basınç sonucu, Dünya’daki yitim bölgesine benzer bir olayın gerçekleştiği yönünde. Yitim bölgesini, Dünya’da farklı kaya tabakalarının birbiri üzerinden kayarak ve çarpışarak yeni yer şekilleri oluşturduğu bölgeler olarak tanımlayabiliriz.

Araştırmada yer almayan Nimmo bu bulgunun önemini şöyle açıklıyor:

Bu çalışma önemli çünkü şu ana kadar Europa’da tabaka yıkımının olduğu yerleri ayırt etmek zordu” 

Dünya’da tabaka yıkımı dolayısıyla yitim bölgeleri, gezegenin sıcak çekirdeği tarafından gerçekleştiriliyor. Aktif çekirdek manto tabakasını ısıtıyor ve bunun sonucunda tabakaların hareketi ve yıkımı sağlanıyor. Europa’nın soğuk hava koşullarına karşın, Dünya’dakine benzer tabaka hareketleri gerçekleşiyor olabilir. 

Europa’nın yüzey sıcaklığı -173°C buna karşın dip sularında sıcaklık 0°C’ye kadar yükseliyor. Bu sıcaklık farkı, Dünya’da buzullardakine benzer şekilde, en dipteki buz tabakasının yavaşça hareket etmesine olanak sağlıyor olabilir. Bu durum buz yüzeyindeki zayıf noktalara yeterli basıncın iletilmesini sağlayarak, tabakaların hareket etmesini olanaklı kılabilir.

Tabakaların hareketi yeryüzünün altındaki yaşam için sevindirici bir haber çünkü tektonik hareketler yeni materyallerin, kuyruklu yıldızlardan gelen organik moleküller gibi, böyle kapalı bir çevrede bir yerden başka bir yere taşınmasında önemli bir role sahiptir. Araştırmalar sonucunda ortaya çıkan bulgular bize boşuna ümit veriyor olabilir. Ama bunu vurgulamakta fayda var çünkü Dünya’nın kendisine tamamen zıt bir ikizinin olduğunu biliyoruz. Europa’nın tektonik hareketleri buzlu tabakalar tarafından gerçekleştiriliyor. Buz tabakaları yerine manto tabakasına benzer “sıcak” tabakalar olması durumunda yaşam için ideal koşullar Europa’nın yeryüzü yerine, yer kabuğunun içinde sağlanabilir.


Kaynak: NewScientist

Evrim Ağacı'nın Artık Bağımsız Bir Video Veri Tabanı Var!

Sadece Bir Tesadüf...

Yazar

Çağrı Mert Bakırcı

Çağrı Mert Bakırcı

Yazar

Evrim Ağacı'nın kurucusu ve idari sorumlusudur. Popüler bilim yazarı ve anlatıcısıdır. Doktorasını Texas Tech Üniversitesi'nden almıştır. Araştırma konuları evrimsel robotik, yapay zeka ve teorik/matematiksel evrimdir.

Konuyla Alakalı İçerikler
  • Anasayfa
  • Gece Modu

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim